środa, 4 listopada Imieniny: Karol, Olgierd, Emeryk
Teraz środa, 4 listopada 2026
Willa Goldsteinów
Fot. Lestat (Jan Mehlich) · „Katowice - Pałac Goldsteinów 01” · licencja CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.
Przewodnik

Pałac Goldsteinów w Katowicach — charakterystyczny budynek

• Piotr Włodarczyk • 3 min czytania

Pałac Goldsteinów to neorenesansowa willa braci Abrahama i Josefa Goldsteinów, usytuowana w zachodniej części śródmieścia Katowic, na rogu placu Wolności i ul. Jana Matejki. Budynek wyróżnia bogata dekoracja sztukatorska i kamieniarska oraz rzeźby alegoryczne na bocznej elewacji.

Pałac Goldsteinów jest reprezentacyjną willą z drugiej połowy XIX wieku, stojącą w zachodniej części śródmieścia Katowic. Obiekt powstał jako rezydencja braci Abrahama i Josefa Goldsteinów, właścicieli sieci tartaków. Elewacje pałacu zdobi bogata ornamentyka kamieniarska i sztukatorska, a boczna ściana prezentuje rzeźby trzech postaci kobiecych.

Jaka jest historia Pałacu Goldsteinów?

Budowę pałacu ukończono w 1872 roku jako siedzibę rodziny Goldsteinów, którzy prowadzili tartaki także na zapleczu posesji. W 1892 roku w jednym z tartaków wybuchł pożar. Z powodu strat wynikających z tego pożaru firma przeniosła działalność do Wrocławia, a w 1893 roku posiadłość sprzedano przedsiębiorstwu Kohlen Produzenten Georg von Giesches Erben.

Przed II wojną światową w pałacu mieściła się Izba Przemysłowo-Handlowa. W okresie powojennym budynek pełnił różne funkcje: od 1952 do 1990 roku działało tu Towarzystwo Przyjaźni Polsko-Radzieckiej i funkcjonowało kino "Przyjaźń". W piwnicach od 1975 roku występował teatr awangardowy "12a", związany z klubem studenckim "Puls", w którym organizowano między innymi pierwszy festiwal Rawa Blues.

Co wyróżnia architekturę Pałacu Goldsteinów?

Pałac ma dwie kondygnacje i powstał w stylu neorenesansowym w latach 1870–1875. Elewacje są bogato dekorowane; boczna fasada zawiera rzeźby trzech kobiecych alegorii przedstawiających przemysł, naukę i sztuki piękne. Figurki trzymają konkretne atrybuty: młotek, lokomotywę, książkę, pochodnię, zwój oraz paletę malarską.

Wnętrza zachowały reprezentacyjną klatkę schodową i hall z malowidłami oraz licznymi złoceniami. Sala posiedzeń ma strop kasetonowy wykładany bogato złoconym kurdybanem; podłogi wykonano z marmuru, a przy wykończeniu użyto piaskowca i wysokiej jakości drewna. Na każdej kondygnacji znajdowało się osiem lub dziewięć pokojów "pańskich", kuchnia, spiżarnia, łazienka oraz dwa pokoje dla służby. Obecna sala posiedzeń na I piętrze pełni prawdopodobnie rolę dawnej sali balowej.

Jak zmieniało się użytkowanie budynku?

Po sprzedaży w 1893 roku pałac przechodził przez różne ręce i funkcje: przed II wojną światową mieściła się tam Izba Przemysłowo-Handlowa, w drugiej połowie XX wieku działały tu organizacje kulturalne i kino, a na przełomie wieków w budynku funkcjonowały banki, biura oraz restauracja. Od 2010 roku w pałacu swoją siedzibę ma urząd stanu cywilnego. Właścicielem obiektu jest miasto.

Informacje praktyczne

Najczęstsze pytania

Jakie są ciekawe miejsca do zwiedzania w Katowicach?
Przykładem interesującego miejsca w Katowicach jest Pałac Goldsteinów — neorenesansowa willa z bogatą dekoracją elewacji i wnętrz, położona w zachodniej części śródmieścia przy placu Wolności i ul. Jana Matejki.
Jakie są charakterystyczne budynki w Katowicach?
Do charakterystycznych budynków należy Pałac Goldsteinów, rozpoznawalny dzięki sztukatorskim i kamieniarskim zdobieniom oraz rzeźbom alegorycznym przedstawiającym przemysł, naukę i sztuki piękne.
Jakie są najciekawsze zabytki architektury w Katowicach?
Wśród zabytków architektury z drugiej połowy XIX wieku znajduje się Pałac Goldsteinów — reprezentacyjna willa z dekoracyjnymi elewacjami, marmurowymi posadzkami oraz bogato zdobionymi salami wewnątrz.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Piotr Włodarczyk

Nazywam się Piotr Włodarczyk i w redakcji fabrykasilesia.pl odpowiadam za dział Przewodnik. Opisuję miejsca warte odwiedzenia na Śląsku i w okolicy — zabytki, muzea, szlaki, parki i punkty widokowe, razem z praktycznymi wskazówkami dla odwiedzających.

Czytaj również