Na początku września 2026 roku w Górnośląskim Centrum Zdrowia Dziecka w Katowicach wykonano pierwszą w południowej Polsce operację usunięcia guza mózgu metodą LITT u dziecka. Pacjentem był 10‑letni Norbert, u którego nowotwór znajdował się głęboko w obrębie lewego konara mózgu. Zespół medyczny ocenił, że klasyczna operacja otwarta niosłaby znaczne ryzyko uszkodzenia zdrowej tkanki, dlatego zastosowano małoinwazyjną termoablację laserową.
Jak przebiega procedura LITT?
Najpierw dokonano szczegółowego planowania stereotaktycznego, które określiło bezpieczną trajektorię dostępu do zmiany. Neurochirurg wprowadził cienki aplikator laserowy przez niewielki otwór w czaszce bez potrzeby rozległego cięcia. Kluczowa część zabiegu odbyła się w aparacie rezonansu magnetycznego, gdzie energia lasera kontrolowanie podgrzewała i niszczyła tkankę guza. Rezonans umożliwiał monitorowanie temperatury tkanek w czasie rzeczywistym, co pozwoliło ograniczyć działanie ciepła na otaczające struktury mózgu.
Kto wykonał zabieg i jaki był efekt?
Procedurę przeprowadzono na Oddziale Neurochirurgii kierowanym przez prof. dr. hab. n. med. Marka Manderę. Przy stole operacyjnym pracowali m.in. dr Ryszard Sordyl i dr Monika Putz, a znieczulenie prowadziła dr Maria Damps z pielęgniarką Olimpią Karczewską. Obrazowaniem śródzabiegowym kierowała dr Magdalena Machnikowska‑Sokołowska wraz z technikiem elektroradiologii Mirosławem Badoniem. Po zabiegu u chłopca nie stwierdzono nowych ubytków neurologicznych. Norbert już w kolejnych dniach samodzielnie chodził, a kilka dni po operacji został wypisany do domu w dobrym stanie ogólnym i neurologicznym.
Co to oznacza dla pacjentów i jakie są wyzwania organizacyjne?
Uruchomienie programu LITT w Katowicach było możliwe dzięki wsparciu Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, która sfinansowała zakup niezbędnego sprzętu i materiałów eksploatacyjnych. Pierwszy zabieg uwidocznił logistyczne wyzwania związane z łączeniem neurochirurgii stereotaktycznej z obrazowaniem śródzabiegowym. Obecnie procedura rozpoczyna się na bloku operacyjnym, po czym znieczulonego pacjenta razem z aparaturą i zespołem transportuje się do pracowni rezonansu magnetycznego. Szpital planuje budowę bloku operacyjnego wyposażonego w rezonans śródoperacyjny, co pozwoli prowadzić cały zabieg w jednym środowisku.
W skład zespołu wspierającego zabieg wchodził także zespół instrumentariuszek: Joanna Wojtysiak, Dagmara Wochnik i Maja Nikolin. Uruchomienie procedury otwiera możliwość stosowania małoinwazyjnych technik neurochirurgicznych w regionie południa Polski.
